Gürcistan Tarihi

Gürcistan

TEMEL BİLGİLER

Gürcistan’ın bugün yer aldığı topraklar, Hristiyanlık öncesi dönemde Kolhis ve Kartli İberya krallıklarının hüküm sürdüğü bölgeydi. Güney Kafkasya'da, Karadeniz’in doğusunda yer alan Gürcistan, Avrasya jeopolitiğinin önemli unsurlarından. Türkiye, Azerbaycan, Ermenistan ve Rusya ile komşu olan ülke, Orta Asya ve Azerbaycan'daki enerji hatlarının geçiş güzergahının başlıca duraklarından biri konumunda.

Milattan sonra Roma İmparatorluğu’nun etkisine giren bölgede Hristiyanlık 330 yılında resmi din haline geldi. Devam eden süreçte Pers İmparatorluğu, Araplar ve Selçuk Türklerin kontrolünde olan topraklarda, 11 ve 13. yüzyıllar arasında Gürcü Krallığı'nın altın çağı yaşandı.

Moğolların 1236 yılındaki istilası bu parlak dönemi sona erdirdi. 19. yüzyıla kadar belirli dönemlerde Gürcistan topraklarında Osmanlı ve Pers İmparatorluğu hakimiyet kurdu.

Gürcistan, 19. yüzyılda Rusya İmparatorluğu’nun parçası haline geldi. Rusya Devrimi’nin ardından 1918 yılında bağımsızlığını kazanan ülke, 1921 yılında Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin egemenliğine girdi.

Ülkenin Sovyetler’in dağılmasıyla 1991 yılında bağımsızlığını kazanmasının ardından, 1992 yılında Eduard Şevardnadze devlet başkanı oldu. Şevardnadze yönetimi uzun yıllar yolsuzluklar ve kamu hizmetlerinin aksaması ile anıldı. Ülkede kötü olarak seyreden ekonomik durumda da uzun süre beklenen iyileşme sağlanamadı.

2003 yılında yapılan parlamento seçimleri ise Şevardnadze yönetiminin sonunu hazırladı. Muhalif Birleşik Ulusal Hareket'in lideri Mihail Saakaşvili, iktidarın seçimlerde usulsüzlük yaptığını iddia etti. Seçimleri takip eden uluslararası gözlemciler de sürece hile karıştığını onayladı.

Seçimlere hile gölgesinin düşmesinin ardından başta başkent Tiflis olmak üzere çok sayıda kentte protesto gösterileri düzenlendi. Barışçıl protestoların ardından 22 Kasım 2003'te Saakaşvili ve destekçileri ellerinde güllerle meclise girdi. 'Gül Devrimi' olarak bilinen bu olayın ardından Şevardnadze yönetimi koltuğundan oldu ve 2004 yılındaki seçimler sonrasında Saakaşvili devlet başkanlığı görevine geldi.

Bağımsızlığın kazanılmasından sonra ülkede pazar ekonomisine yönelik reformlar ve demokratikleşme girişimleri yapılsa da, Rusya’nın ayrılıkçı bölgeler Abhazya ve Güney Osetya’ya verdiği destek, tam anlamıyla istikrarın sağlanmasını engelledi.

2008 yılında iki ayrılıkçı bölge nedeniyle Rusya ve Gürcistan arasındaki anlaşmazlık doruk noktasına ulaştı ve 'Güney Osetya Savaşı' olarak bilinen beş günlük bir çatışma yaşandı. Tiflis’in Güney Osetya’ya düzenlediği bombalı saldırının ardından Rus ordusu Gürcistan topraklarına girdi.

Çatışmaların sona ermesinin ardından taraflar, Avrupa Birliği tarafından önerilen ve müzakereleri yürütülen 12 Ağustos 2008 tarihli bir ateşkes planı üzerinde mutabakata vardı.

Rus ordusu işgal ettiği topraklardan çekildi, ancak Moskova Ağustos ayında tek taraflı olarak Güney Osetya ve Abhazya’nın bağımsızlığını tanıdı. Ayrıca Rus birliklerinin iki bölgede de varlığı devam etti.

Gezilecek Yerler Gürcistan’ın Yemekleri